TRƯỜNG THCS TT NHAM BIỀN SỐ 1

CHÀO MỪNG CÁC EM
ĐẾN VỚI TIẾT HỌC HÔM NAY
BIÊN SOẠN: HOÀNG VĂN KHOA

Tại sao chúng ta có thể nghe được âm thanh và nhìn được hình dạng, màu
sắc của các sự vật, hiện tượng xung quanh?

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
Thời gian thực hiện: 03 tiết.

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
NỘI DUNG BÀI HỌC:
1. Tìm hiểu cấu tạo, chức năng của hệ thần kinh
2. Tìm hiểu một số bệnh về hệ thần kinh và chất gây
nghiện đối với hệ thần kinh
3. Tìm hiểu các giác quan trong cơ thể người

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
1. Tìm hiểu cấu tạo, chức năng của hệ thần kinh
Đọc thông tin trong SGK, kết hợp quan sát hình
37.1 , trình bày cấu tạo và chức năng của hệ thần
kinh
Cấu tạo
- Não nằm trong hộp sọ
- Tủy sống nằm trong cột sống
- Dây thần kinh phân bố khắp cơ
thể
-  Hạch thần kinh nằm rải rác và
nối với các dây thần kinh.

Chức năng
Điều
khiển,
điều hòa, phối
hợp hoạt động
các cơ quan
trong cơ thể.

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
1. Tìm hiểu cấu tạo, chức năng của hệ thần kinh
Kết luận:
Hệ thần kinh ở người:
* Cấu tạo: hình ống, gồm 2 phần:
-> bộ phận trung ương (não, tủy sống)
-> bộ phận ngoại biên (dây TK, hạch TK)
* Chức năng: điều khiển, điều hòa, phối
hợp hoạt động các cơ quan trong cơ thể.

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
2. Tìm hiểu một số bệnh về hệ thần kinh và chất gây nghiện đối với hệ
thần kinh.
Quan sát hình 37.2, đọc thông tin SGK trao đổi
cặp đôi hoàn thành phiếu học tập số 1

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
2. Tìm hiểu một số bệnh về hệ thần kinh và chất gây nghiện đối với hệ
thần kinh.
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1

a. Một số bệnh về hệ thần kinh
Tên bệnh Nguyên nhân Triệu chứng

Biện pháp phòng
chống

b. Các chất gây nghiện đối với hệ thần kinh
Câu hỏi
1. Nghiện ma túy gây ra những tệ nạn gì
cho xã hội?
2. Từ những hiểu biết về chất gây
nghiện, em sẽ tuyên truyền gì đến người
thân và mọi người xung quanh?

Trả lời

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
2. Tìm hiểu một số bệnh về hệ thần kinh và chất gây nghiện đối với hệ
thần kinh.
a. Một số bệnh về hệ thần kinh
Tên bệnh

Nguyên
nhân
1. Bệnh Thoái hóa
Parkinso tế
bào
n
thần kinh
(do
cao
tuổi,
nhiễm
khuẩn,
nhiễm độc

Triệu chứng

Biện pháp phòng
chống
- Suy giảm chức - Bổ sung vitamin D,
năng vận đông, tắm nắng.
run tay.
- Luyện tập thể dục
Mất
thăng thể thao.
bằng, di chuyển - Tránh xa môi
khó khăn.
trường có chất độc
hại.

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
2. Tìm hiểu một số bệnh về hệ thần kinh và chất gây nghiện đối với hệ
thần kinh.
a. Một số bệnh về hệ thần kinh
Tên bệnh

Nguyên
nhân
2.
Bệnh Rối loạn hệ
động kinh thống thần kinh
trung ương (do
di truyền, chấn
thương, bệnh
về não…)

Triệu chứng
- Co giật

Biện pháp phòng
chống
- Tinh thần vui vẻ.

- Có hành vi bất - Ngủ đủ giấc.
thường
- Chế độ ăn uống hợp
- Mất ý thức
lí.
- Luyện tập thể thao.

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
2. Tìm hiểu một số bệnh về hệ thần kinh và chất gây nghiện đối với hệ
thần kinh.
a. Một số bệnh về hệ thần kinh
Tên bệnh Nguyên
Triệu chứng
nhân
3.Bệnh
Rối
loạn - Mất trí nhớ, lẩm
Alzheimer thần
kinh cẩm.
(thường gặp - Giảm khả năng
người
lớn ngôn ngữ, hoạt động
tuổi)
kém

Biện pháp phòng
chống
- Tinh thần thoải mái, đọc
sách báo.
- Chế độ ăn uống hợp lí.
- Tăng cường vận động.

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
2. Tìm hiểu một số bệnh về hệ thần kinh và chất gây nghiện đối với hệ
thần kinh.
b. Các chất gây nghiện đối với hệ thần kinh
Câu hỏi
Trả lời
1. Nghiện ma túy gây ra Nghiện ma túy sẽ gây hại sức khỏe tinh thần
những tệ nạn gì cho xã người nghiện, hệ lụy kéo theo là sự xuống cấp
hội?
đạo đức xã hội, tạo ra các tội phạm ma túy, hủy
hoại giống nòi và ảnh hưởng đến trật tự an toàn
xã hội

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
2. Tìm hiểu một số bệnh về hệ thần kinh và chất gây nghiện đối với hệ
thần kinh.
b. Các chất gây nghiện đối với hệ thần kinh
Câu hỏi
Trả lời
2. Từ những - Cương quyết tránh xa, không chơi với đám bạn xấu có
hiểu biết về chất liên quan đến ma túy.
gây nghiện, em - Khi phát hiện người có liên quan đến ma túy cần báo
sẽ tuyên truyền ngay cho cha mẹ, thầy cô giáo để có biện pháp kịp thời
điều gì đến ngăn chặn.
người thân và
mọi người xung - Quan tâm, động viên, chia sẻ, giúp đỡ những người cai
nghiện tái hòa nhập cộng đồng. Không kì thị, xa lánh
quanh?
người cai nghiện.

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
3. Tìm hiểu các giác quan trong cơ thể người.
Quan sát hình 37.3, 37.4, 37.5 đọc thông tin SGK trang 153 đến 156 thảo
luận nhóm theo nhóm số 1-6 hoàn thành phiếu học tập số 2, 3, 4
Phân công nhiệm vụ:
Nhóm 1,4: Tìm hiểu cấu tạo chức năng
của cơ quan thị giác và quá trình thu
nhận ánh sáng.
Nhóm 2,5: Tìm hiểu cấu tạo chức năng
của cơ quan thính giác và quá trình thu
nhận âm thanh.
Nhóm 3,6 : Tìm hiểu các bệnh, tật về thị
giác và thính giác.

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
3. Tìm hiểu các giác quan trong cơ thể người.
Đại diện nhóm được phân công dán nội dung của nhóm mình
HS di chuyển theo từng nhóm quan sát và đánh giá sản phẩm.

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
3. Tìm hiểu các giác quan trong cơ thể người.
Phiếu học tập số 2
Câu hỏi
Trả lời
1. Cấu tạo cơ - Cấu tạo: mắt (cầu mắt nằm trong hốc mắt) ,
quan thị giác dây thần kinh thị giác, vùng thị giác ở vỏ não.
- Bên ngoài mắt có lông mi, mí mắt
2. Chức năng
cơ quan thị
giác
3. Quá trình
thu nhận ánh
sáng

Quan sát, thu nhận hình ảnh, màu sắc của sự
vật và hiện tượng, giúp não nhận biết và xử lí
thông tin.
Ánh sáng phản chiếu từ vật -> khúc xạ qua
giác mạc và thể thủy tinh -> màng lưới -> TB
thụ cảm thị giác -> dây thần kinh thị giác ->
vùng PT thị giác ở vỏ não => cảm nhận về

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
3. Tìm hiểu các giác quan trong cơ thể người.
Phiếu học tập số 3
Câu hỏi
Trả lời
1. Cấu tạo cơ - Cấu tạo:
quan
thính +Tai: Tai ngoài (vành tai, ống tai)
giác
Tai giữa (màng nhĩ, chuỗi xương tai):
thông với khoang miệng
Tai trong: ốc tai (cơ quan thụ cảm âm
thanh
+Dây thần kinh
+ Vùng thính giác ở vỏ não
2. Chức năng Thu nhận âm thanh từ môi trường, giúp não
cơ quan thính nhận biết và xử lí thông tin để ta biết âm

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
3. Tìm hiểu các giác quan trong cơ thể người.
Câu hỏi
Trả lời
3. Quá trình Âm thanh -> vành tai ->ống tai -> rung màng
thu
nhận nhĩ -> chuỗi xương tai -> rung màng và dịch
âm thanh
trong ốc tai -> cơ quan thụ cảm thính giác ->
dây thần kinh thính giác -> vùng phân tích ở não
-> cảm nhận âm thanh

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
3. Tìm hiểu các giác quan trong cơ thể người.
 
Bệnh
Tật
  Bệnh phổ biến: - Cận thị:
  đau mắt hột
+ nguyên nhân: do cầu mắt dài (bẩm
  - Nguyên nhân: sinh) hoặc nhìn gần, đọc sách trong ánh
virus,
vi sáng yếu -> thể thủy tinh phồng -> mất
  do
khuẩn
đàn hồi -> mắt chỉ nhìn được vật ở gần
Thị
giác - Triệu chứng: đỏ + khắc phục: đeo kính cận (kính phân kì)
mắt, ngứa, nhiều - Viễn thị:
ghèn
+ nguyên nhân: do cầu mắt ngắn (bẩm
- Phòng bệnh: vệ sinh), thể thủy tinh bị lão hóa -> xẹp
sinh mắt sạch xuống -> mắt chỉ nhìn được vật ở xa.
sẽ, không dụi + khắc phục: đeo kính lão (kính hội tụ)
mắt, bổ sung

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
3. Tìm hiểu các giác quan trong cơ thể người.
 
Bệnh
- Viêm tai giữa:
 
+ nguyên nhân: do vi khuẩn gây ra
khi nước bẩn lọt vào, ráy tai, thiếu
mãu não, các bệnh mũi họng biến
chứng
 Thín
h giác + Triệu chứng: đau tai, nhức đầu,
chảy dịch tai, đau họng, sốt nhẹ
- Ù tai: do làm việc nhiều trong môi
trường có tiếng ồn lớn, dị vật trong
tai làm người bệnh không nghe rõ
âm thanh.

Tật

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
*Luyện tập
TRÒ CHƠI: “AI NHANH HƠN”
Chia 4 nhóm “xuân, hạ, thu, đông”.
Cách chơi:
GV nêu câu hỏi, 4 đại diện của 4 nhóm viết câu trả lời lên bảng, các nhóm
chấm điểm nhau.
Nhóm nào trả lời được nhiều câu đúng hơn thì nhóm đó giành chiến thắng.

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
*Luyện tập
Câu 1: Bệnh nào sau đây thường gặp ở người cao tuổi làm giảm khả năng
ngôn ngữ và dễ mất trí nhớ ?
A. Bệnh Alzheimer.

B. Bệnh động kinh.

C. Bệnh Parkinson.

D. Bệnh tâm thần.

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
*Luyện tập
Câu 2: Tại sao không nên làm việc quá sức và thức quá khuya?
A. Vì sẽ ảnh hưởng đến khả năng phục hồi hoạt động của hệ thần kinh và
hoạt động của các hệ cơ quan khác.
B. Vì sẽ ảnh hưởng đến người khác.
C. Vì ảnh hưởng đến khả năng hoạt động của cơ thể.
D. Vì thức khuya sẽ dẫn đến béo phì.

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
*Luyện tập
Câu 3: Tai được chia ra làm 3 phần, đó là những phần nào?
A. Vành tai, tai giữa, tai trong.

B. Tai ngoài, tai giữa, tai trong.

C. Vành tai, ống tai, màng nhĩ.

D. Tai ngoài, màng nhĩ, tai trong.

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
*Luyện tập
Câu 4: Tai ngoài được giới hạn với tai giữa bởi bộ phận nào?
A. Ống bán khuyên.

B. Màng nhĩ.

C. Chuỗi tai xương.

D. Vòi nhĩ.

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
*Luyện tập
Câu 5: Tại sao phải tránh tiếp xúc với nơi có tiếng ồn mạnh hoặc tiếng động
mạnh thường xuyên?
A. Vì làm thủng màng nhĩ dẫn đến nghe không rõ.
B. Vì dễ dẫn đến viêm tai dẫn đến nghe không rõ.
C. Vì làm giảm tính đàn hổi của màng nhĩ dẫn đến nghe không rõ.
D. Vì làm thủng màng nhĩ dẫn đến bị điếc.

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
*Luyện tập
Câu 6: Tại sao không nên đọc sách khi đi tàu xe bị xóc nhiều hoặc nơi ánh
sáng yếu ?
A. Vì mắt phải điều tiết nhiều -> thủy tinh thể luôn phải phồng lên -> làm
mất khả năng co giãn -> cận thị.
B. Vì mắt phải điều tiết nhiều -> thủy tinh thể luôn phải phồng lên -> làm
mất khả năng co giãn -> viễn thị.
C. Vì mắt phải điều tiết nhiều -> thủy tinh thể xẹp lại-> làm mất khả năng
co giãn -> cận thị.
D. Vì mắt phải điều tiết nhiều -> thủy tinh thể xẹp lại-> làm mất khả năng
co giãn -> viễn thị.

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
*Luyện tập
Câu 7: Nguyên nhân dẫn đến tật loạn thị là do:
A. thể thủy tinh bị đục.

B. giác mạc bị biến dạng.

C. cầu mắt dài.

D. cầu mắt ngắn.

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
*Luyện tập
Câu 8: Giải thích vai trò của vòi tai trong cân bằng áp suất không khí giữa
tai và khoang miệng.
Khi áp suất không khí từ tai ngoài tác động đến màng nhĩ sẽ làm màng
này cong về phía tai giữa, tuy nhiên do áp suất không khí cũng tác động
tương tự vào khoang miệng, nhờ vòi tai đã làm cho áp suất không khí tác
động lên phía đối diện của màng nhĩ. Nhờ đó áp suất hai bên màng nhĩ
được cân bằng.

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
*Luyện tập
Câu 9: Hãy kể tên một chất gây hại cho hệ thần kinh mà em biết, nêu tác hại
của chúng.
- Những chất là: chấy gây nghiện, chất ma túy, chất làm suy giảm
chức năng của hệ thần kinh….
- Tác hại: gây nghiện và ảo giác với hệ thần kinh, giảm sút sức khỏe,
không làm chủ được hành vi…

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
Chia lớp thành 4 nhóm
*Nhiệm vụ: về nhà thiết kế Poster tuyên truyền cách chăm sóc bảo vệ đôi
mắt.
- Hoàn thành tại nhà và gửi qua zalo cá nhân của GV trước 1 ngày tiết học
sau.
- Tiết học sau tiến hành báo cáo trước lớp.

BÀI 37. HỆ THẦN KINH VÀ CÁC GIÁC QUAN Ở NGƯỜI
Vận dụng
NỘI QUY TRÌNH BÀY POSTER

• Nhóm trình bày có 3 phút trình bày về Poster tuyên truyền của nhóm mình.
 (1) Lý do bảo vệ đôi mắt
 (2) các biện pháp chăm sóc bảo vệ đôi mắt đưa ra hợp lý hay chưa;
 (3) poster.
• Nhóm tranh luận được phép đặt 3 câu hỏi liên quan đến 3 nội dung trên trong 1
phút.
• Nhóm phản biện trả lời 3 câu hỏi trên trong 3 phút.
• Các đại diện thuyết trình, đặt câu hỏi, trả lời các câu hỏi không được trùng
nhau.
• các nhóm quan sát sẽ chấm điểm nhóm trình bày và phản biện.

THANK
YOU !!!