Mỗi bạn được bốc 1 viên kẹo
bất kì trong hộp. Em hãy ăn viên
kẹo và mô tả lại quá trình đó.
Cơ thể cần thường xuyên lấy các chất dinh
dưỡng từ nguồn thức ăn để duy trì sự
sống và phát triển. Tuy nhiên, thức ăn hầu
hết có kích thước lớn nên các tế bào của
cơ thể không thể hấp thụ được. Quá trình
nào đã giúp cơ thể giải quyết vấn đề này
và quá trình đó diễn ra như thế nào?

KHOA HỌC TỰ NHIÊN 8
BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
(Thời gian thực hiện: 4 tiết)

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
1/ Khái niệm chất dinh dưỡng và dinh
dưỡng
Thức ăn cung cấp chất dinh
Tại sao ta cần phải ăn uống?
dưỡng cho cơ thể

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
1/ Khái niệm chất dinh dưỡng và dinh
dưỡng
Chất dinh dưỡng là gì?

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
1/ Khái niệm chất dinh dưỡng và dinh dưỡng
Chất dinh dưỡng là các chất có trong
thức ăn mà cơ thể sử dụng làm nguyên
liệu cấu tạo cơ thể và cung cấp năng
lượng cho các hoạt động sống

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
1/ Khái niệm chất dinh dưỡng và dinh
dưỡTh
ng
ảo luận cặp đôi (1 phút)

Hãy kể tên một số loại thức ăn mà
chúng ta sử dụng hằng ngày?

Một số loại thức ăn mà chúng ta sử dụng hằng ngày:

Cơm

Bánh mì

Thịt

Sữa

Cá

Trái cây

Dầu ăn

Nước
Trứng

Trà sữa

Rau củ

Thảo luận nhóm trả lời câu hỏi hoàn
thành phiếu học tập số 1 (3 phút)
Hai nhóm hoàn thành nhanh nhất lên
trình bày. Các nhóm theo dõi, chấm chéo.

CÂU HỎI

Chia lớp làm 6 nhóm:
Nhóm 1
Nhóm 4
Nhóm 2
Nhóm 5
Nhóm 3
Nhóm 6

TRẢ LỜI

Các loại thực phẩm khác nhau có thành phần
1/ Tại sao ta cần ăn nhiều loại dinh dưỡng khác nhau. Ta cần ăn nhiều loại
thức ăn như vậy?
thức ăn khác nhau để cung cấp cho cơ thể đầy
đủ chất dinh dưỡng đảm bảo sự hoạt động
bình thường và khỏe mạnh cho cơ thể.
2/ Kể tên các nhóm chất dinh Carbonhydrate, protein, chất béo, vitamin,
dưỡng có trong các loại thức ăn chất khoáng
trên?

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
1/ Khái niệm chất dinh dưỡng và dinh
dưỡ
Thng
ảo luận cặp đôi (1 phút)
Giải quyết tình huống ở hoạt động khởi động
Cơ thể cần thường xuyên lấy các chất dinh dưỡng từ
nguồn thức ăn để duy trì sự sống và phát triển. Tuy
nhiên, thức ăn hầu hết có kích thước lớn nên các tế bào
của cơ thể không thể hấp thụ được. Quá trình nào đã
giúp cơ thể giải quyết vấn đề này và quá trình đó diễn
ra như thế nào?

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
1/ Khái niệm chất dinh dưỡng và dinh
dưỡng

Ăn
Uống

Tiêu hóa thức ăn

Hấp thụ
Biến đổi lí học Biến đổi chất dinh Thải phân
dưỡng
Tiết dịch tiêu hóa hóa học
Đẩy các chất trong ống tiêu hóa
Sơ đồ khái quát về các hoạt động của quá trình tiêu hóa

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
1/ Khái niệm chất dinh dưỡng và dinh dưỡng

Dinh dưỡng là quá trình thu nhận, biến
đổi và sử dụng chất dinh dưỡng để duy
trì sự sống của cơ thể.

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
2/ Cấu tạo và chức năng của hệ tiêu hóa

Chia lớp thành 2 đội. Quan sát hình 32.1, thảo luận trong
3 phút xác định tên các cơ quan của hệ tiêu hóa tương
ứng với những vị trí được đánh số.
Giáo viên phát cho mỗi nhóm một hộp bảng tên các cơ
quan của hệ tiêu hóa.
Sau 3 phút, thành viên của mỗi nhóm lần lượt lên bảng
dán các bảng tên đó hình sao cho phù hợp theo hình thức
tiếp sức. Đội đúng hơn, nhanh hơn sẽ giành chiến thắng.

Khoang miệng
Thực quản

Dạ dày là phần
Ru
ộộ
t t non
giàdài từ
dài
Ru
rộng nhất của ống
kho
1,2 –n1,5m
5 ả–ng 6m,
ằm
tiêu hóa, nằm giữa
có
chữ U
giữadạng khoang
bụng hơi lệch về
ng
ượ
bụ
ngc
phía trái
Ruột thẳng là nơi trữ phân

ThựDcạqu
dàyản
dài khoảng 25 cm
Ruột già
Ruột non
Ruột thẳng

RuộKhoang
t thừa miệng gồm răng, lưỡi,......
Hậu môn

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
2/ Cấu tạo và chức năng của hệ tiêu hóa
Thảo luận cặp đôi (1 phút)

Xác định các cơ quan của hệ tiêu hóa mà thức
ăn không đi qua
Gan, túi mật, tụy,….

Khoang miệng
Thực quản
Tuyến nước
bọt
Dạ dày
Gan
Ruột già
Túi mật
Tụy

Ruột non
Ruột thẳng
Hậu môn

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
2/ Cấu tạo và chức năng của hệ tiêu hóa
- Cấu tạo:
+ Ống tiêu hóa: miệng, họng, thực quản, dạ
dày, ruột non, ruột già, trực tràng, hậu môn.
+ Tuyến tiêu hóa: Tuyến nước bọt, tuyến vị,
gan, tụy, tuyến ruột.

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
2/ Cấu tạo và chức năng của hệ tiêu hóa
Hoạt động cá nhân

Xem video trả lời câu hỏi:
1. Hệ tiêu hóa có chức năng gì?
2. Quá trình tiêu hóa trải qua những giai
đoạn nào?

Hệ tiêu hóa có chức năng gì?

Chức năng của hệ tiêu hóa: biến đổi thức ăn thành các ch ất
dinh dưỡng mà cơ thể có thể hấp thụ được và loại chất thải ra
khỏi cơ thể.

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
2/ Cấu tạo và chức năng của hệ tiêu hóa

- Chức năng : biến đổi thức ăn thành các
chất dinh dưỡng mà cơ thể có thể hấp
thụ được và loại chất thải ra khỏi cơ
thể.

Quá trình tiêu hóa trải qua những giai đoạn nào?

Sau khi thức ăn được đưa vào miệng, thức ăn sẽ được
tiêu hóa ở khoang miệng => tiêu hóa ở dạ dày
=> tiêu hóa ở ruột non => tiêu hóa ở ruột già và trực
tràng

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
3/ Hoạt động tiêu hóa ở người
Vòng 1:
Nhóm chuyên gia

Các nhóm thảo luận và trình
bày vào bảng nhóm. (3 phút)

Chia lớp làm 4 nhóm:
Nhóm 1: Tìm hiểu quá trình tiêu hóa ở khoang miệng
Nhóm 2: Tìm hiểu quá trình tiêu hóa ở dạ dày
Nhóm 3: Tìm hiểu quá trình tiêu hóa ở ruột non
Nhóm 4: Tìm hiểu quá trình tiêu hóa ở ruột già và trực tràng

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
3/ Hoạt động tiêu hóa ở người
Vòng 2:
Nhóm mảnh ghép
Chia lớp làm 4 nhóm mới:
Nhóm A
Nhóm B
Nhóm C
Nhóm D

Các thành viên trong nhóm chia
sẻ, trao đổi với nhau tất cả nội
dung ở vòng 1 hoàn thành phiếu
học tập số 2.
Sau đó đại diện của 2 nhóm
trình bày. 2 nhóm ở dưới chấm
chéo.

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
3/ Hoạt động tiêu hóa ở người
Phiếu học tập số 2. Bảng tóm tắt hoạt động tiêu hóa ở người

Quá trình tiêu hóa
Tiêu hóa ở khoang
miệng
Tiêu hóa ở dạ dày
Tiêu hóa ở ruột non
Tiêu hóa ở ruột già và
trực tràng

Loại thức ăn được biến
Hoạt động tiêu hóa chính
đổi về mặt hóa học

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
3/ Hoạt động tiêu hóa ở người
Phiếu học tập số 2. Bảng tóm tắt hoạt động tiêu hóa ở người

Loại thức ăn được
Quá trình
Hoạt động tiêu hóa chính
biến đổi về mặt hóa
tiêu hóa
học
Tiêu hóa ở - Tiêu hóa cơ học: nhai, nghiền nát, Tinh bột chín
khoang
đảo trộn thức ăn với nước bọt
miệng
- Tiêu hóa hóa học: biến tinh bột chín
thành đường manltose nhờ enzyme
amylase

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
3/ Hoạt động tiêu hóa ở người
Phiếu học tập số 2. Bảng tóm tắt hoạt động tiêu hóa ở người
Quá trình
Loại thức ăn được biến
Hoạt động tiêu hóa chính
tiêu hóa
đổi về mặt hóa học
Tiêu hóa ở - Tiêu hóa cơ học: đảo trộn, làm nhuyễn và Tinh bột chín tiếp tục
dạ dày
hòa loãng thức ăn với dịch vị.
biến đổi
- Tiêu hóa hóa học:
+ Một phần nhỏ tinh bột chín được phân
giải nhờ enzyme amylase (đã được trộn
đều ở khoang miệng) thành đường
manltose
+ protein chuỗi dài thành protein chuỗi
ngắn nhờ ezyme pepsin

Protein chuỗi dài

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
3/ Hoạt động tiêu hóa ở người
Phiếu học tập số 2. Bảng tóm tắt hoạt động tiêu hóa ở người
Loại thức ăn được biến
Quá trình tiêu hóa
Hoạt động tiêu hóa chính
đổi về mặt hóa học
Tiêu hóa ở ruột non - Tiêu hóa cơ học: co bóp và đẩy thức Các chất có trong thức ăn.
ăn đi trong ruột non.
- Tiêu hóa hóa học: các chất dinh
dưỡng trong thức ăn đều được
biến đổi thành chất đơn giản nhờ
dịch tụy, dịch mật, dịch ruột.
Tiêu hóa ở ruột già - Chủ yếu là hoạt động hấp thụ lại
và trực tràng
nước, một số ít các chất, cô đặc
chất bã để tạo phân và thải ra

Thảo luận nhóm đôi (3 phút)
Suy nghĩ, trả lời câu hỏi vào phiếu học tập số
3:

CÂU HỎI

Phiếu học tập số 3

1/ Em có nhận xét gì về mỗi

quan hệ giữa các cơ quan trong
việc thực hiện chức năng
chung của hệ tiêu hoá? Cho ví
dụ.

TRẢ LỜI

Các cơ quan có sự phối hợp chặt chẽ với nhau để thực hiện
chức năng chung của hệ tiêu hoá.
VD: Miệng làm ướt, làm nhuyễn, đảo trộn, tiêu hoá một
phần thức ăn tạo viên thức ăn => dạ dày tiếp tục co bóp,
đảo trộn để thức ăn ngấm đều dịch vị, tiêu hóa thức ăn tạo
chất dinh dưỡng

Trong quá trình tiêu hoá thức ăn biến đổi cơ học và hóa học
trở thành những chất dinh dưỡng đơn giản và được hấp thụ
2/ Nêu mối quan hệ giữa tiêu vào máu. Thông qua quá trình thu nhận, biến đổi và sử dụng
hóa và dinh dưỡng
các chất dinh dưỡng để duy trì sự sống cho cơ thể. Các chất
không được tiêu hóa trong ống tiêu hóa sẽ tạo thành phân và
được thải ra ngoài. Không có hoạt động tiêu hóa thì hoạt
động dinh dưỡng không thể diễn ra một cách hiệu quả.

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
3/ Hoạt động tiêu hóa ở người
- Trong quá trình tiêu hoá thức ăn biến đổi cơ học
và hóa học trở thành những chất dinh dưỡng
đơn giản và được hấp thụ vào máu.
- Thông qua quá trình thu nhận, biến đổi và sử
dụng các chất dinh dưỡng để duy trì sự sống cho
cơ thể. Các chất không được tiêu hóa trong ống
tiêu hóa sẽ tạo thành phân và được thải ra ngoài.
-

Không có hoạt động tiêu hóa thì hoạt động dinh
dưỡng không thể diễn ra một cách hiệu quả.

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
4/ Một số bệnh về đường tiêu hoá

Đau sâu răng, đau dạ
Kể tên một số bệnh
dày, viêm loét dạ dày,
về đường tiêu hóa
rối loạn tiêu hóa,….

Hãy xác định các triệu chứng dưới đây
là đau bộ phận nào ?
1. Đau bụng bên trái kèm theo ợ hơi, ợ
chua, đau thay đổi khi đói và khi no…
2. Đau bụng vùng hạ sườn phải kèm theo
vàng da, vàng mắt…
3. Đau bụng vùng quanh rốn?

Đaubụbng
ụng
vùng
ạ sườ
n ph
1.2.Đau
bên
trái hkèm
theo
ợ hảơi i, ợ
3. Đau bụng vùng quanh
kèm đau
theothay
vàngđda,
vàng
mvà
ắt…
chua,
ổi khi
đói
khi no…
rốn?

Dạ dày
Gan, túi mật

Rối loạn tiêu
hóa, đại tràng co
thắt

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI

Các nhóm thảo luận và trình
4/ Một số bệnh về đường tiêu hoá bày vào bảng nhóm. (5 phút)
Sau 5 phút, giáo viên bốc
GV chia lớp thành 8 nhóm
thăm hai nhóm bất kì lên trình
+ Nhóm 1, 2, 3, 4: trả lời câu 1,2
bày. Các nhóm còn lại nhận xét,
+ Nhóm 5, 6, 7, 8: trả lời câu 3,4
chấm chéo.
Câu 1. Quan sát Hình 32.2, thảo luận về các giai đoạn hình thành lỗ sâu
răng.
Câu 2. Đề xuất một số biện pháp giúp phòng, chống sâu răng và các việc
nên làm để hạn chế những ảnh hướng tới sức khoẻ khi đã bị sâu răng.
Câu 3. Người bị viêm loét dạ dày – tá tràng nên và không nên sử dụng các
loại thức ăn, đồ uống nào? Em hãy kể tên và giải thích.
Câu 4. Dựa vào thông tin trên em hãy nêu các biện pháp bảo vệ hệ tiêu hóa
và cơ sở khoa học của các biện pháp đó.

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
4/ Một số bệnh về đường tiêu hoá

Câu 1.
Giai đoạn l: Triệu chứng ban đầu là răng đổi màu ở một vài vùng trên mặt nhai
hoặc kế giữa hai răng. Lúc này người bệnh chưa cảm thấy đau hay buốt.
Giai đoạn 2: Những vùng đổi màu trên răng biến đổi thành màu s ắc t ối h ơn (màu
nâu hoặc màu đen). Lỗ sâu ở răng xuất hiện.
Giai đoạn 3: Lỗ sâu răng tăng dần kích thước, có thể toàn bộ mặt nhai. Người bệnh
cảm thấy khó chịu, đau khi thức ăn bám vào lỗ sâu, cảm thấy buốt khi ăn th ức ăn nóng
hoặc lạnh.
Giai đoạn 4: Tuỷ răng đã bị viêm, người bệnh bị đau răng kéo dài, c ường đ ộ đau gia
tăng. Khi bị viêm tủy thì việc điều trị sẽ kéo dài và tốn kém. Nếu không ch ữa t ủy thì
bệnh sẽ diễn biến nghiêm trọng hơn, có thể dẫn đến vỡ cụt thân răng, mất chức năng
của răng.
Bên cạnh đó, khi bị sâu răng, hơi thở của người bệnh còn có mùi hôi.

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
4/ Một số bệnh về đường tiêu hoá
Câu 2. Các biện pháp phòng, chống sâu răng:
- Đánh răng đúng cách buổi sáng sau khi ngủ dậy và bu ổi tối tr ước khi đi
ngủ.
- Lấy sạch mảng bám trên răng,
- Hạn chế ăn đồ ngọt, vệ sinh răng sạch sẽ sau khi ăn.
- Khám răng định kỳ 4 đến 6 tháng một lần.
Các việc nên làm để hạn chế những ảnh hưởng tới sức khoẻ khi đã bị sâu
răng:
- Hạn chế ăn đồ quá nóng hoặc quá lạnh.
- Vệ sinh răng miệng đúng cách (đánh răng, súc miệng b ằng các dung d ịch v ệ
sinh răng miệng).

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
4/ Một số bệnh về đường tiêu hoá
Câu 3:
- Người bị viêm loét dạ dày – tá tràng nên sử dụng các loại thức ăn,
nước uống như: cơm mềm, chuối, nước ép táo, sữa chua, rau củ màu đỏ và
xanh đậm, ngũ cốc, trà thảo dược, nghệ và mật ong…Vì đây là những thực
phẩm giàu vitamin và khoáng chất, có tác dụng bảo vệ niêm mạc dạ dày,
giúp cho việc chữa lành các vết loét hoặc có khả năng giúp giảm tiết acid.
- Người bị viêm loét dạ dày – tá tràng không nên sử dụng: các đồ uống
có cồn (rượu, bia, cà phê,…); các gia vị cay nóng (ớt, tiêu,…); đồ ăn chiên xào
nhiều dầu mỡ; trái cây chua; nước ngọt, đồ uống có ga,… Vì đây là những
thực phẩm dễ gây tổn thương đến niêm mạc dạ dày, làm tăng acid dạ dày,
đầy bụng, khó tiêu,…

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
4/ Một số bệnh về đường tiêu hoá

Câu 4. Các biện pháp bảo vệ hệ tiêu hóa và cơ sở khoa học của các biện
pháp
Biện pháp
Cơ sở khoa học
Ăn chậm nhai kĩ, ăn đúng giờ, đúng bữa, hợp Giúp thuận lợi cho quá trình tiêu hóa cơ
khẩu vị; tạo bầu không khí vui vẻ thoải mái học và tiêu hóa hóa học được hiệu quả.
khi ăn; sau khi ăn cần có thời gian nghỉ ngơi
hợp lí.
Có chế độ dinh dưỡng hợp lí, xây dựng thói Đảm bảo đủ chất dinh dưỡng, tránh cho
quen ăn uống lành mạnh.
các cơ quan tiêu quá phải làm việc quá
sức.
Ăn uống hợp vệ sinh, ăn chín uống sôi, vệ Tránh các tác nhân gây hại cho các cơ
sinh răng miệng sạch sẽ.
quan tiêu hóa.
Uống đủ nước; tập thể dục thể thao phù Giúp cho cơ thể và hệ tiêu hóa khỏe
hợp.
mạnh.

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
4/ Một số bệnh về đường tiêu hoá
Biện pháp phòng tránh: vệ sinh cơ thể sạch
sẽ, rửa tay thường xuyên, đánh răng đúng cách
2 lần/ngày, có chế độ ăn uống nghỉ ngơi hợp
lí…

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI

5/ Chế độ dinh dưỡng ở người

Thảo luận cặp đôi (3 phút)
Suy nghĩ và trả lời câu hỏi sau:

Câu 1. Chế độ dinh dưỡng của cơ thể người phụ
thuộc vào những yếu tố nào? Cho ví dụ.
Câu 2. Theo bảng Nhu cầu dinh dưỡng khuyến nghị cho
Nhu cầu dinh dưỡng của mỗi người phụ thuộc vào: lứa
người Việt Nam, ở lứa tuổi học sinh trung học cơ sơ (12 – 14
tuổi,tugi
ớicầ
tính,
ườch
ngấtđdinh
ộ laodưỡ
động
ng,thi
tình
ngnăng
sức kh
e…là
ổi)
n lượcng
ết ytr
ếuạvà
lượỏng
VD:nhiêu?
Trẻ em có nhu cầu dinh dưỡng cao hơn người cao
bao

tuổi. Câu 3. Thế nào là khẩu phần ăn? Khi lập khẩu phần ăn cần
đảmNg
bảườ
o nguyên
c nào?
i lao đtộắng
chân tay có nhu cầu dinh dưỡng cao
hơn người lao động văn phòng.

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI

5/ Chế độ dinh dưỡng ở người

Thảo luận cặp đôi (3 phút)
Suy nghĩ và trả lời câu hỏi sau:

Câu 2. Theo bảng Nhu cầu dinh dưỡng khuyến
nghị cho người Việt Nam, ở lứa tuổi học sinh trung
học cơ sơ (12 – 14 tuổi) cần lượng chất dinh dưỡng
thiết yếu và năng lượng là bao nhiêu?

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI

5/ Chế độ dinh dưỡng ở người

Thảo luận cặp đôi (3 phút)
Suy nghĩ và trả lời câu hỏi sau:

Câu 3. Thế nào là khẩu phần ăn? Khi lập khẩu
phần ăn cần đảm bảo nguyên tắc nào?
- Khẩu phần ăn là lượng thức ăn cần cung cấp cho cơ
thể trong một ngày.
- Nguyên tắc lập khẩu phần: Đảm bảo đủ lượng thức ăn
phù hợp với nhu cầu dinh dưỡng của cơ thể; cân đối các
thành phần dinh dưỡng, cung cấp đủ năng lượng.

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
5/ Chế độ dinh dưỡng ở người
- Nhu cầu dinh dưỡng của mỗi người phụ
thuộc vào: lứa tuổi, giới tính, cường độ lao
động, tình trạng sức khỏe…
- Khẩu phần ăn là lượng thức ăn cần cung
cấp cho cơ thể trong một ngày.
- Nguyên tắc lập khẩu phần: Đảm bảo đủ
lượng thức ăn phù hợp với nhu cầu dinh
dưỡng của cơ thể; cân đối các thành phần dinh
dưỡng, cung cấp đủ năng lượng.

Thảo luận nhóm thực hành xây dựng
khẩu phần ăn theo hướng dẫn SGK
trang 131,132 (7 phút
Hai nhóm hoàn thành nhanh nhất lên
trình bày. Các nhóm theo dõi, chấm chéo.

Chia lớp làm 6 nhóm:
Nhóm 1
Nhóm 4
Nhóm 2
Nhóm 5
Nhóm 3
Nhóm 6

Hãy xây dựng khẩu phần ăn của 1 bạn học
sinh lớp 8 gồm 400gam gạo tẻ, 200gam thịt gà
ta; 300g rau dền đỏ; 200g xoài chín, 70g bơ

Hướng dẫn:
+ Bước 1: Thiết lập bảng 32.2
+ Bước 2: Điền tên thực phẩm và xác
định lượng thực phẩm ăn được
Ví dụ: Ngô tươi
Khối lượng cung cấp: X = 500g
Lượng thải bỏ: Y = 500 x 45% = 225g
Lượng ăn được: Z = 500 – 225 = 275
g
+ Bước 3: Xác định giá trị dinh dưỡng
của loại thực phẩm
Ví dụ:

Protein trong ngô tươi = (4.1 x 275):100
= 11,275g
Lượng năng lượng từ ngô tươi
= (196x275):100 = 539 kcal.
Tính tương tự cho các thành phần khác
và tính hết các loại thực phẩm trong
khẩu phần ăn và điền số liệu vào các cột
tương ứng trong bảng 32.2.
+ Bước 4: Đánh giá chất lượng khẩu
phần: sử dụng số liệu bảng 32.2 đối
chiếu với bảng 32.1 để đánh giá và có
hướng điều chỉnh khẩu phần ăn.
+ Bước 5: Báo cáo kết quả.

Bảng thành phần chất dinh dưỡng
Tên
thực
phẩm

Năng
Khối lượng (g) Thành phần dinh dưỡng (g) lượng
(Kcal)

Chất
khoáng
(mg)

Vitamin (mg)

X

Y

Z

Protein

Lipid

Carbohyd
rate

 

Calciu
m

Sắt

A

B1

B2

PP

Gạo
tẻ

40
0

4,0

396

31,29

3,96

300,57

1362

273,6

10,
3

-

0,8

0,0

12,
7

Thịt
gà ta

20
104
0

96

22,4

12,6

0,0

191

11,5

1,5

0,1
2

0,2

0,2

7,8

Rau
dền
đỏ

30
114
0

186

6,1

0,56

11,5

76

536

10

-

1,9

2,2

2,6

Xoài
chín

20
0

40,
0

160

0,96

0,5

22,6

99

16

0,6
4

-

0,1
6

0,1
6

0,5

Bơ

70

0,0

70

0,35

58,45

0,35

529

8,4

0,0
7

0,4

0,0

0,0

0,0

C

0
3,8
16
6
48
0

* Đánh giá chất lượng khẩu phần ăn:
- Protein: 31,29 + 22,4 + 6,1 + 0,96 + 0,35 = 61,1 (g)
- Lipid: 3,96 + 12, 6 + 0,56 + 0,5 + 58,45 = 76,07 (g)
- Carbohydrate: 300,57 + 11,5 + 22,6 + 0,35 = 335 (g)
- Năng lượng: 1362 + 191 + 76 + 99 + 529 = 2257 (Kcal)
- Chất khoáng: Calcium = 845,5 (mg), sắt = 22,51 (mg).
- Vitamin: A = 0,52 (mg), B1 = 3,06 (mg), B2 = 2,56 (mg), PP = 23,6 (mg),
C = 217,8 (mg).
So sánh với các số liệu bảng 31.2, ta thấy đây là khẩu phần
ăn tương đối hợp lí, đủ chất cho lứa tuổi 12 – 14.

BÀI 32: DINH DƯỠNG VÀ TIÊU HOÁ Ở NGƯỜI
6/ An toàn vệ sinh thực phẩm

Xem video , thảo luận cặp đôi (3 phút)
Suy nghĩ và trả lời câu hỏi sau:

Câu 1. Em hiểu thế nào là thực phẩm bẩn? Khi tiêu thụ
thực phẩm bẩn có thể gây hậu quả gì với cơ thể?
Câu 2. An toàn vệ sinh thực phẩm là gì? Cần làm gì để
đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm?
Câu 3. Cho biết ý nghĩa của thông tin trên bao bì sau:
hạn sử dụng, thành phần, khối lượng tịnh…